Onze speerpunten voor democratie en rechtsstaat in corona-tijden | Meer Democratie

Onze speerpunten voor democratie en rechtsstaat in corona-tijden

We leven in bijzondere tijden. Zonder een fundamentele, kritische publieke discussie zijn er door de corona-situatie maatregelen genomen, die enkele maanden geleden nog ondenkbaar waren – met enorme sociale gevolgen voor vrijwel iedereen. Ook de democratie is half lamgelegd en belangrijke burgerrechten – zoals de vrijheid van vergadering, vereniging en betoging – zijn grotendeels opgeschort. 

 

Als Meer Democratie houden we de vinger aan de pols. Hierbij onze 5 speerpunten voor de bescherming van democratie en rechtsstaat tijdens de corona-crisis:

1. Hou parlementaire controle in stand

Ook in crisistijd moet wetgeving en de controle op de regering bij het parlement blijven. Het parlement moet zo normaal mogelijk kunnen functioneren. De huidige maatregelen zijn grotendeels via noodverordeningen en dergelijke ingesteld. Daar moet zo snel mogelijk een einde aan komen. 

2. Maak het beleid transparant

Van alle maatregelen moet het doel en de onderliggende afwegingen en onderbouwingen expliciet en glashelder worden gemaakt voor alle burgers. Het moet inzichtelijk zijn wie de adviseurs zijn van regering en parlement en wat zij adviseren. Alle documenten, scenario’s, rapportages en berekeningen moeten gepubliceerd worden op het internet.

3. Beperk de geldigheidsduur van maatregelen

Alle maatregelen moeten een tijdslimiet  hebben en mogen niet automatisch verlengd worden. Elke eventueel noodzakelijke verlenging of verandering moet apart onderbouwd en via de normale democratische procedures bediscussieerd en besloten worden en afgewogen worden tegen de belangen van de vrije burgers.

4. Bewaak de burgerrechten, geen verplichte apps

Democratie kan niet functioneren zonder burgerrechten. Maar klassieke grondrechten als de vrijheid van vergadering (in de brede zin van het woord) en het recht op demonstratie zijn nu grotendeels teniet gedaan. Digitale kanalen kunnen dit nooit vervangen. Op een verstandige manier moeten de burgerrechten zo snel mogelijk worden hersteld. Eventuele ‘corona-apps’ moeten voldoen aan de strengste eisen voor privacy en veiligheid en mogen nooit verplicht worden gesteld.

5. Na afloop een grondige en brede evaluatie met inbreng van burgers

Meteen na afloop van de pandemie moet er een grondige en brede evaluatie komen naar de totstandkoming en de uitwerking van alle genomen maatregelen. Burgers worden hier uitdrukkelijk bij betrokken, al dan niet via een burgertop.